Partenen, het laatste dorp van de Montafon

Wie in de zomer over de Silvretta-Hochalpenstraße wil rijden, komt ook door Partenen. Dit is het laatste dorp van de Montafon, het meest zuidelijke dal in de deelstaat Vorarlberg. De beroemde autoroute die je over een hoge bergpas naar Tirol breng, begint net buiten het dorp. In de winter is Partenen het vertrekpunt naar het bescheiden wintersportgebied Silvretta-Bielerhöhe. Administratief maakt het tenslotte deel uit van Gaschurn, enkele kilometers naar het noordwesten.

De kerk van Partenen

De kerk van Partenen, foto door Friedrich Böhringer (CC BY-SA 3.0)

Hotels en vakantiehuisjes in Vorarlberg

Benieuwd naar het aanbod van hotels en vakantiehuisjes in Vorarlberg? Bekijk dan alvast deze pagina over Vorarlberg op Booking.com. Betalen doe je meestal pas na aankomst in je accommodatie.

Feiten en cijfers

Met 464 inwoners is Partenen geen groot dorp. Wel ligt het 1.051 meter boven zeeniveau, wat het een van de hoogste dorpen van Vorarlberg maakt. Vanaf de hoofdstad Bregenz is het 84 kilometer tot aan Partenen.

Wat is er te zien en te doen in Partenen?

Doordat Partenen een klein dorp is zijn er niet veel bezienswaardigheden. Toch is het een aangenaam dorp met prachtige witgeschilderde huizen met karakteristieke houten daken. Ook staat er een kleine kerk die gebouwd werd in 1728. Het is geen spectaculaire kerk, maar als je toch in Partenen overnacht raad ik je aan even binnen te kijken om wat van de Oostenrijkse katholieke sfeer te proeven.

Typisch Alpenhuis in Partenen

Typisch Alpenhuis in Partenen, foto door SchiDD (CC BY-SA 4.0)

De kerk ten spijt, is het natuurlijk de schitterende omgeving die Partenen tot een geliefde bestemming maakt. Het dorp ligt aan het einde van de Montafon en aan het begin van de Silvretta-Hochalpenstraße. Dit laatste is een van de populairste toeristische autoroutes van Oostenrijk die je tot vlakbij hoge pieken en gletsjers brengt. Verder vind je ten noorden van Partenen de Verwallgruppe, een imposant gebergte waarvan de 2.462 meter hoge Versalspitze direct boven het dorp ligt. Naar het zuiden en zuidoosten toe begint de Silvretta, een nog hoger gebergte dat doorloopt naar Zwitserland. Plaatselijk wordt dit laatste deel van de Montafon Großvermunt genoemd.

De omgeving staat verder bekend om de stuwmeren, de Vorarlberger Illwerke die in de loop van de twintigste eeuw aangelegd werden. In Partenen zelf is er een klein stuwmeer met een waterkrachtcentrale en tussen Partenen en Gaschurn in vind je een ander stuwmeer. De grotere en mooiere meren, zoals de Stausee Kops, de Vermuntsee en de Silvrettasee, bevinden zich hoger de bergen in.

De kabelbanen van Partenen

Vanuit Partenen vertrekken twee kabelbanen die in de eerste plaats bedoeld zijn voor werknemers van de Vorarlberger Illwerke, maar ook opengesteld zijn voor toeristen. Het gaat dan om de Tafamuntbahn ten noorden en de Vermuntbahn ten zuiden van Partenen. Ik bespreek beide kabelbanen hieronder voor je.

De Stausee Kops bij Partenen

De Stausee Kops bij Partenen, foto door LoggaWiggler

De Tafamuntbahn brengt je vanaf Partenen naar het bergstation op 1.717 meter hoogte. Halverwege is er een middelstation op 1.530 meter. Vanaf beide heb je een geweldig uitzicht en enkele wandelroutes beginnen direct waar je uitstapt. Je kunt onder meer de Versalspitze beklimmen, maar minder inspannende routes brengen je naar de Wiegensee en de Stausee Kops. Waar de Wiegensee een klein meer in een van de hoogst gelegen moerassen van Europa is, werd de Stausee Kops aangelegd als onderdeel van de Vorarlberger Illwerke. Rond dit laatste meer loopt een wandelpad dat ook geschikt voor families met kinderen is. Aan de oever staat een berghut, het Gasthaus Zeinisjoch waar je kunt overnachten. Ben je avontuurlijk ingesteld, dan kun je hier tevens kamperen.

Vanaf de Stausee Kops is het mogelijk een grindweg weer terug te nemen naar Partenen. Deze weg is wel voor wandelaars en mountainbikes geopend, maar niet voor auto’s. Wil je toch met de auto naar het meer? Dan is dit mogelijk vanaf de Tiroolse zijde, waar zich ook het skigebied van Galtür bevindt.

De Vermuntbahn boven Partenen

De Vermuntbahn boven Partenen, foto door Friedrich Böhringer (CC BY-SA 2.5)

De andere kabelbaan, de Vermuntbahn, brengt je naar bergstation Trominier ten zuiden van Partenen op 1.732 meter. In tegenstelling tot de Tafamuntbahn is deze kabelbaan ook in de winter geopend. In de zomer vormt het bergstation een goed uitgangspunt voor wandelingen, waarbij je ook een lange tunnel naar de Vermuntsee kunt nemen. Je kunt hier een expositie over de bouw en geschiedenis van de Vorarlberger Illwerke bekijken. Enkele routes voor de mountainbike gaan eveneens door deze tunnel, terwijl de tunnel in de winter weer gebruikt wordt om het kleine skigebied Silvretta-Bielerhöhe te bereiken. Het is ook het uitgangspunt van de Silvretta-Skisafari, een lange skitour door de bergen van de Silvretta.

De Europatreppe 4000

Sommige mensen maken zich tijdens de vakantie graag moe…, foto door Hans

Tevens leuk bij de Vermuntbahn is de Europatreppe 4000, een lange trap die onder de kabelbaan loopt. Deze wordt door personeel gebruikt om de grote pijp van de Vermuntsee naar Partenen te onderhouden, maar mag ook gebruikt worden door toeristen. Het record om de bijna vierduizend treden te beklimmen ligt op 20 minuten en 28 seconden. Dat wordt flink oefenen thuis dus voordat je naar Oostenrijk vertrekt!

Rotsklimmen en golf

Wil je tenslotte ontspannen in Partenen zonder daarvoor eerst bergen te moeten beklimmen? Dan kun je terecht bij de Golfclub Silvretta ten oosten van het dorp. De golfbanen liggen midden tussen de boerderijen, dus kijk uit dat je geen koe raakt. Voor iets meer inspannende activiteit heb je ten westen van het dorp nog de Klettergarten Rifa Partenen. Hier kun in een veilige omgeving met touwen en uitrusting leren rotsklimmen.

In de omgeving

Bezoek je Partenen, dan kom je natuurlijk niet alleen voor het dorp zelf. Ook in de verdere omgeving is genoeg te zien en te doen. Hiervoor kun je het beste mijn artikel over de Montafon lezen. Behalve het skigebied Silvretta-Bielerhöhe dat alleen vanuit Partenen te bereikenen is, heb je ook nog het veel grotere Silvretta-Montafon dat je kunt bereiken vanaf Gaschurn, Sankt Gallenkirch en Schruns. Deze dorpen liggen allemaal op minder dan een half uur rijden vanaf Partenen.

Partenen tijdens het voorjaar

Partenen tijdens het voorjaar, foto door Friedrich Böhringer (CC BY-SA 2.5)

Aan de Tiroolse zijde van de Silvretta-Hochalpstraße die bij Partenen begint is ook veel te zien en te doen. Houd er wel rekening mee dat tijdens de wintermaanden de weg gesloten is. Het skigebied bij Galtür en de rest van Tirol zijn dan dus niet vanuit de Montafon bereikbaar.

Geschiedenis van Partenen

Net als de andere dorpen in de Montafon, gaat de geschiedenis van Partenen terug naar de late middeleeuwen. Het werd in het jaar 1499 voor het eerst vermeld als Parthenna, een klein boerendorp waar net als over de grens in Zwitserland Reto-Romaans gesproken werd. In de eeuwen daarop kwam het dorp net als de rest van Vorarlberg in Oostenrijkse handen en werd de voertaal Duits.

De Vorarlberger Illwerke

De Vorarlberger Illwerke, foto door Asurnipal (CC BY-SA 3.0)

De belangrijkste gebeurtenis van de 20e eeuw was de aanleg van de Vorarlberger Illwerke. De stuwmeren en waterkrachtcentrales spelen naast het toerisme vandaag de dag nog altijd een belangrijke rol in de economie van Partenen.

Klimaat van Partenen

Het klimaat van Partenen is vergelijkbaar met de rest van de Montafon. Dit betekent dus relatief veel neerslag, waardoor het wat wintersport betreft een van de meest sneeuwzekere streken van Oostenrijk is. Doordat de vallei omringd wordt door hoge bergen is de invloed van de Bodensee minder dan bijvoorbeeld in Bregenz. Dit vertaalt zich naar iets lagere temperaturen in de winter, wat nog eens versterkt wordt door de relatief hoge ligging van Partenen. De zomers zijn juist aangenaam en niet al te warm.

Bereikbaarheid en kaart Partenen

Partenen ligt aan het uiteinde van een langgerekt dal, maar is toch vrij eenvoudig te bereiken. Je neemt hiervoor in Bludenz de Montafoner Straße (L188). Na een half uur rijden kom je dan in Partenen. Denk er wel aan dat je tussen Bregenz en Bludenz de A14 zult moeten nemen waarvoor een Autobahnvignet verplicht is. Het is ook mogelijk via Tirol het dorp te bereiken, maar vanaf Nederland en België is dat flink omrijden. Bovendien is deze weg alleen in de zomer geopend.

Hotels en vakantiehuisjes in Vorarlberg

Benieuwd naar het aanbod van hotels en vakantiehuisjes in Vorarlberg? Bekijk dan alvast deze pagina over Vorarlberg op Booking.com. Betalen doe je meestal pas na aankomst in je accommodatie.

Verder kun je de trein naar Partenen nemen. Deze kun je vooraf reserveren tot aan Bludenz zoals ik beschreven heb in mijn artikel over de trein naar Vorarlberg. Voor het laatste deel van je reis neem je de Montafonerbahn en vervolgens bus L85 waarvoor reserveren niet nodig is.

Een andere mogelijkheid is natuurlijk ter plaatse een auto te huren voor wat meer vrijheid. Zorg dan wel dat je van tevoren reserveert om het betaalbaar te houden. Bedenk ook dat het niet mogelijk is een auto te huren in Partenen zelf. Daarvoor zul je in Bregenz of Dornbirn moeten zijn.

Tenslotte benieuwd naar het vliegtuig? Lees dan mijn artikel over vliegen naar Vorarlberg. Ook als je vliegt is ter plaatse een auto huren aan te raden, want vanaf de dichtstbijzijnde luchthavens is het nog minstens een uur rijden tot aan Partenen.

Kaart van Partenen

kaart van Partenen

Op de kaart hierboven kun je zien dat Partenen geen groot dorp is. Ik heb de kerk (A), de naast elkaar staande stations van de kabelbanen (B), het tolstation van de Silvretta-Hochalpenstraße (C) en de golfbaan (D) gemarkeerd. Er is in het dorp geen supermarkt. Hiervoor moet je naar Gaschurn rijden.

Hotels en vakantiehuisjes in Partenen

Hoewel Partenen niet groot is, vind je er toch veel hotels en vakantiehuisjes. Voor het aanbod en de prijzen kun je kijken naar deze pagina over Partenen op Booking.com. Betaal je liever niet teveel, zorg dan dat je ruim op tijd reserveert.

Verder lezen

Wil je meer weten over de omgeving? Lees dan de pagina’s over de Montafon en Vorarlberg. Ik heb verder nog de volgende artikelen over Partenen geschreven: